Lastig hoor, die liturgie! Bij tijd en wijle steken discussies rond liturgie in iedere gemeente de kop (weer) op. Liturgie is niet alleen een zaak van geloof en tradities maar ook van smaak. En smaken verschillen. Hoe zorg je dat het gesprek bij de kern blijft? De komende dagen vier blogs die je helpen om op koers te blijven.

Zondagmorgen, half twaalf: “Verschrikkelijk zeg, die liedkeuze van de predikant!” “De oppervlakkigheid van de liturgie, het gaat nergens over!” “Het paste niet bij me”

Herken je iets van bovenstaande reacties? Dan heb ik nieuws voor je. Liturgie is een zaak van de hele gemeente. Iedere kerkdienst is ook jouw kerkdienst. Een dienst waarin je samen met de anderen bidt, dankt, leert, luistert, deelt en zingt. Zorg er dus voor dat liturgie meer is dan een ‘hobby van de voorganger’: maak van liturgie een gezamenlijke reis.[1] Dan voorkom je meteen een groot gevaar: de verheerlijking van predikanten  ‘die dat zo mooi doen’ of het achternalopen van allerlei aanbiddingsleiders

Hoe

Hoe doe je dat dan, van liturgie een gezamenlijke reis maken?

  1. Heb lief.  Liefde voor God, voor elkaar en voor het geheel van de gemeente. Die liefde helpt je om keuzes te maken: wat is goed voor de gemeenschap? Waarmee dienen we elkaar? Wat past bij God?
  2. Zoek samenwerking. Werk vanuit verschillende groepen en gaven in de gemeente. Pastorale gaven, het jeugdwerk, diaconaal inzicht, ouderen: allemaal deel van jouw gemeente en dus eigenaar van de liturgie. Werk samen in de voorbereiding en evaluatie van de eredienst.

Waarom

Een grotere verantwoordelijkheid levert een sterke betrokkenheid op. Met andere woorden:

Je gaat niet alleen naar de kerk om er iets te halen, maar ook om er wat te brengen!

Jouw inzicht, jouw gaven dragen bij aan de kerkdienst. Een gemeente van mensen die volop, bewust en actief meedoen en een gemeenschap vormen van alle generaties. En: meedoen maakt gastvrij.

Je kunt nu bang worden voor een kakofonie aan wensen, liederen en stijlen. Niet doen. Je kunt beter zo nu en dan eens wisselen van ‘type’ dienst, dan alle waardevolle inbreng in een dienst proberen te proppen. Of zoals René de Reuver het zegt:

Diversiteit is teken van veelkleurigheid, maar pluralisme leidt tot vervreemding[2].

Wees divers in je liturgie, zoals de gemeente divers is. Maar kies wel voor kwaliteit. En voor structuur. Want structuur geeft houvast. Je zit er tenslotte niet in je eentje: om met een grote groep het doel van je samenkomst te bereiken, is een zekere mate van orde gewoon nodig.

Liturgie is eigendom van de gemeente, want iedereen is betrokken in de dienst aan God. Als je klein wilt beginnen, begin dan met het uitspreken of uitzingen van ieder amen door de gemeente.[3] Daarmee ben je direct betrokken op wat er gebeurt in de eredienst.


[1] Sytze de Vries, Ouderlingenblad dec. 2011

[2] Opbouw, mei 2012

[3] Sytze de Vries, Ouderlingenblad dec. 2011: het zou voorgangers verboden moeten worden om zelf ook nog maar ergens ‘amen’ op te zeggen: het amen is van de gemeente.

 

Jannet de Jong

Jannet de Jong

Adviseur Praktijkcentrum
Maakt graag samen nieuwe plannen die passen bij jouw gemeente. Doet dat het liefst in een duurzaam proces. Studeerde theologie en missionair gemeente-zijn met de vraag: hoe ben je kerk vandaag en wat heb je daarvoor nodig? Werkt aan gemeenteonderzoek en denkt na over krimpende kerken. mail Jannet
Jannet de Jong
Jannet de Jong

Latest posts by Jannet de Jong (see all)