Beste lezer,

Als Praktijkcentrum is het onze taak om onderzoek uit te voeren naar thema’s die zich voordoen binnen onze kerken. Zo houden we een vinger aan de pols van de ontwikkelingen die zich voordoen en kunnen we trends en veranderingen in kaart brengen. De afgelopen tijd zijn we met meerdere thema’s bezig geweest, waarvan we graag de afgeronde onderzoeken willen presenteren. Nieuwe toevoegingen aan onze bibliotheek van onderzoeken zijn nu de onderzoeken Stille Kerkverlating en Ambtsdragers. 

Stille Kerkverlating
Het is een thema dat al jaren speelt en wat in de literatuur tot minstens de jaren tachtig is terug te vinden: mensen verlaten de kerk, maar maken er geen geluid bij. Mensen die misschien nog lid zijn, maar misschien niet meer komen, of nog zo weinig betrokken zijn bij de kerk dat anderen misschien niet eens weten dat ze lid zijn. Of misschien hebben ze zich wel uitgeschreven, maar is het bijna onopgemerkt gegaan.
Deze mensen wilden we graag spreken. Wat waren de redenen dat ze zich niet meer thuis voelden? Waarom zijn ze weggegaan en hoe voelden ze zich daarbij? Wat zijn factoren die daaraan hebben bijgedragen? 
Daarnaast hebben we ook mensen gesproken die een persoonlijke interesse hebben in het onderwerp. Misschien kenden ze wel mensen die de kerk hadden verlaten, of wilden ze graag iets doen voor deze mensen.
Aan de hand van verschillende interviews en een analyse van verkregen gegevens hebben we een rapport en een brochure gemaakt om u de resultaten van dit onderzoek te presenteren. 

Download hier de brochure.

Ambtsdragers
Eerder is een onderzoek gedaan naar ambtsdragers in de GKv. Het onderzoek is gericht op het vervullen van de vacatures van ouderlingen en diakenen, maar ook welke taken zij vervullen en welke taken door andere mensen worden vervuld. Dit onderzoek is opgezet naar aanleiding van geluiden die we hoorden uit kerken dat het steeds moeilijker wordt om vacatures voor de kerkenraad te vervullen. We wilden graag weten wat hiervan precies de stand van zaken was. Daarnaast viel ons op dat de organisatiestructuur van kerken in de afgelopen jaren sterk is veranderd. De kerkenraad is niet meer de enige met verantwoordelijkheden. De aantallen commissies zijn sterk toegenomen. Ook zijn er andere functies ontstaan binnen de kerk van mensen die verschillende taken op zich nemen. Daarvan is in dit onderzoek ook een inventarisatie gemaakt. U kunt hieronder verschillende bronnen downloaden om meer te lezen.

Nieuwe onderzoeken 
In onze ervaring gebeurt het vaak dat een onderzoek dat is uitgevoerd nieuwe vragen oplevert. Ook zijn er veel vragen waarvan we weten dat ze leven, maar waar we nog weinig informatie over hebben of waar we graag meer over zouden willen weten. Daarom staan in de nabije toekomst de volgende onderzoeken op de planning:

  • Ambtsdragers 2: Als vervolg op het hierboven genoemde onderzoek Ambtsdragers zouden we graag meer willen weten. Welke factoren dragen eraan bij dat mensen wel of geen ouderling willen worden? Is de ambtsvisie veranderd? Hoe speelt de veranderende organisatiestructuur binnen de kerk een rol bij het wel of niet kunnen vervullen van ambtsdragersvacatures?
  • Mobiliteit predikanten: In samenwerking met de Theologische Universiteit Kampen is het Praktijkcentruma an het werken aan een onderzoek naar de mobiliteit van predikanten: Hoe lang blijven ze gemiddeld in een gemeente staan? Wat zijn voor hen bevorderende of belemmerende factoren om naar een andere gemeente te gaan? Willen ze wel naar een andere gemeente? Dat en meer hopen we met dit onderzoek in kaart te brengen.
  • Belijden in de kerk van de toekomst: Binnen de GKv valt het op dat belijdenis doen soms wordt uitgesteld door jongeren van tegen de twintig. Ook is de vorm van belijdenis doen misschien niet meer wat jongeren zoeken, zodat nieuwe vormen ontstaan, bijvoorbeeld in een grote achtertuin met een mooi feest. Wat is de reden voor deze tegenzin? Is het tegenzin, of is het iets anders? 

Denk je mee?

Op het Praktijkcentrum zijn we zelf allemaal lid van een kerk en hebben dus ogen om om ons heen te kijken. Toch kan het zeker gebeuren dat we ontwikkelingen, opvallende zaken of problemen over het hoofd zien. Heeft u ideeën over wat zeker belangrijk is om te onderzoeken? Thema’s waar het Praktijkcentrum zich mee bezig zou moeten houden, maar wat nog niet gebeurt? We zijn erg benieuwd naar de observaties van binnen de kerken en zouden graag meer onderzoek willen doen. Hieronder heeft u de mogelijkheid om uw ideeën op te schrijven.

Hartelijke groeten,

Onderzoekers Praktijkcentrum

Hayo, Hans, Merijn, Debora