Het is al weer even geleden dat ik het boek ‘Denk groot, doe sterk’ gelezen heb en ik kan iedereen die het nog niet heeft gelezen, aanbevelen. De schrijvers van het boek protesteren tegen de ‘mythe van de puberteit’ die ons wijsmaakt dat tieners niet veel kunnen en beogen dat jongeren meer uit hun tienerjaren moeten halen dan wat er van hen verwacht wordt. Het boek geeft een frisse kijk op hoe je naar jongeren kunt kijken, maar laat ook zien hoe we jongeren kunnen vormen/opvoeden en laat zien dat we te lage verwachtingen hebben van jongeren en jongvolwassenen. Deze verwachtingen worden vanzelf waarheid als we onze verwachtingen niet aanpassen.

Wanneer onze verwachtingen hoog zijn, zullen jongeren hun best doen om hier aan te voldoen. Lage verwachtingen geven misschien een gevoel van vrijheid, maar het zorgt ervoor dat je niet kunt groeien. Los van het activisme en het ongezonde streven wat dit kan oproepen en waar dit toe kan leiden, vind ik dat we ons denken moeten veranderen.

Basis
Onze jeugdjaren vormen de basis voor de rest van het leven en de tienerjaren zijn de beste jaren die God ons geeft om te trainen voor het leven. Hier bepalen we de richting van ons leven, ontwikkelen we ons karakter en leggen we een stevig fundament voor de toekomst. Het probleem is dat veel jongeren – en tegenwoordig ook veel jonge ouders – niet ‘volwassen’ willen worden. Je tienerjaren kunnen van meer betekenis zijn dan de hedendaagse cultuur ons voorhoudt. Het doel van het boek ‘Denk groot, doe sterk’ is om te laten zien wat God in levens van jongeren en in onze eigen levens kan en wil doen. De schrijvers verzetten zich tegen de heersende cultuur die het doel en de mogelijkheden van de tienerjaren ver onderschat en onze generatie dreigt te verlammen.

De verlenging van de adolescentie is ingegeven door de cultuur en niet door de natuur.

‘De tienerjaren zijn niet bedoeld als een tijd om aan verantwoordelijkheden te ontsnappen, ze vormen juist een goede training voor toekomstige leiders die nu verantwoordelijkheid durven te nemen’. Het woord tiener bestaat nog geen 70 jaar. Hoe kan het dat vroeger mensen van 15 of 16 tot grote dingen in staat waren? Is het probleem van onze tijd niet dat we van jongeren en jongvolwassenen te lage verwachtingen hebben?

Niet proppen maar inspireren
God wil ons kracht en mogelijkheden geven om belangrijke dingen te doen, maar we worden gevangen gehouden door een leugen dat we het niet kunnen of omdat we denken dat we het zelf moeten doen. Deze leugen krijgt steeds meer vorm als we ouder worden en wat worstelen veel ouders en vaak ook veel jeugdleiders. We moeten leren dat Gods kracht groter is dan onze zwakheid. God wil ons karakter vormen.

Het probleem van onze huidige tijd is dat we jongeren niet uitdagen. We maken passieve wezens van hen door ze vol met theorie te proppen en ze niet uit te dagen. We inspireren jongeren niet, maar stoppen hun hoofd vol totdat ze tegen je zeggen: “We weten alles al, ik heb hier geen zin meer in.

En hoe onwaar dit misschien ook is, ze hebben wel gelijk!!!! Het onderwijssysteem in de kerk draagt veelal niet bij aan participatie en verandering van leven en dit geldt overigens niet alleen voor jongeren. Uit onderzoek onder Amerikaanse kerkgangers blijkt dat bijna de helft (46%) zegt dat hun leven niet is veranderd als gevolg van kerkgang, zou dit in Nederland anders zijn?

Jongeren kunnen ontzettend veel, zeker als ze op jonge leeftijd ontdekken wie ze kunnen zijn. Ik las onderstaand voorbeeld:

Een vader vertelt dat zijn zoon van 17 een nacht heeft doorgebracht in de cel, omdat hij met 180 km per uur over de snelweg heeft gereden. Als hij aan hem vraagt waarom hij zo roekeloos rijdt, dan antwoordt hij kalm. Ik heb niet roekeloos gereden, dat klinkt alsof je niet oplet! Ik deed dit bewust. Het was klaarlichte dag, de weg was droog en er was verder niemand op de weg. Ik zat achter het stuur. Ik was gefocust!

Een prachtig voorbeeld en heel herkenbaar. Het is waar dat de hersenen nog niet volledig zijn ontwikkeld, maar jongeren kunnen veel meer, zo niet alles! Het enige verschil met ‘volwassenen’, is dat ze meer risico’s durven te nemen. Ik kom er steeds meer achter dat daar een belangrijke sleutel ligt. Jongeren durven en kunnen vaak meer, omdat ze risico’s durven te nemen. Dit kunnen jongeren echter niet alleen. Ze moeten daarin gecoacht en geïnspireerd worden. Ik denk echter dat we als volwassenen te veel bezig zijn met onszelf en onze eigen ontwikkeling. Hier zit de crux.

Vijf moeilijke dingen
Tot slot hieronder nog even de samenvatting van de vijf moeilijke dingen uit het boek: ‘Denk groot, doe sterk’. God geeft jongeren mogelijkheden die voor iedereen gelden. Hierbij moeten we afstappen van de leugen dat we zo gemakkelijk mogelijk willen leven. We moeten niet een zo gemakkelijk mogelijk leven willen leiden, maar leven zoals God het heeft bedoeld en laten we daarbij Jezus als voorbeeld nemen. In het boek ‘Denk groot, doe sterk’ wordt uitgewerkt hoe je grote dingen kan doen:

  1. Doe dingen waarbij je je niet op je gemak voelt buiten je eigen comfort zone (denk aan spreken in het openbaar), wat in je dagelijkse en wekelijkse routine ontbreekt. We kiezen er vaak voor onze veilige routines niet los te laten, maar als je kiest voor veiligheid betaal je daar een prijs voor: je zult niet groeien! We worden vaak belemmerd door angst, zwakheid, ongemak, mislukking en vernedering, maar we kunnen leren uit geloof te leven en tegelijk om zo om te gaan met onze angst. God werkt door onze zwakheden heen om Zijn grote plan uit te voeren.  Durf risico’s te nemen, want een onbekende toekomst kun je overlaten aan een bekende God.
  2. Doe dingen die verder gaan dan wat van je wordt verwacht, die niemand aan jou zou vragen. Je presteert beter als je wordt uitgedaagd. Verzet je tegen zelfgenoegzaamheid en leg de lat hoger. Zorg dat je bekend staat om je positieve gedrag, dat is meer dan de afwezigheid van negatief gedrag. Streef naar het beste.
  3. Doe dingen die te groot zijn om alleen voor elkaar te krijgen. Hierdoor moet je je passie delen met een ander. In je eentje weet je nooit genoeg. Jongeren hebben vaak ontzettend veel energie, maar weten niet hoe ze daar mee om moeten gaan. Groot denken en sterk doen.
  4. Doe dingen waarvan je niet direct het resultaat ziet en waar je dus geen herkenning of complimenten voor kunt verwachten. Kleine dingen bereiden je voor op grote dingen in de toekomst. Betrouwbaar zijn en kiezen voor eerlijkheid.
  5. Doe dingen die tegen de heersende cultuur in gaan. Hierbij moeten we ons drukker maken om de instemming van God dan om de instemming van de mensen om ons heen. Dit kost je ook wat. Uitkomen voor je principes is niet altijd makkelijk, maar is wel de gemakkelijkste keuze. Kom op voor gerechtigheid.
The following two tabs change content below.

Anko Oussoren

Adviseur op Praktijkcentrum
Is sociaal, geïnteresseerd in mensen en heeft zich vooral de laatste jaren ingezet voor jongeren binnen en buiten de kerk. Zijn passie ligt bij het jeugdwerk en het missionair gemeente-zijn. Hij heeft het verlangen om gemeenten toe te rusten vanuit de liefde van God. Mail naar Anko